Automatyczne przełączniki Ats a podstawowe parametry techniczne
W wielu instalacjach elektrycznych sposób zmiany połączenia między obwodami ma znaczenie dla całego układu, dlatego już na etapie projektu powinno się określić, jakie zadanie ma wykonywać zastosowany aparat. Przełączniki mogą służyć między innymi do zmiany kierunku przepływu energii, wyboru jednego z kilku torów lub przełączania odbiornika pomiędzy dostępnymi źródłami zasilania. Przy doborze nie wystarczy sprawdzić napięcia znamionowego.
Trzeba uwzględnić także prąd, liczbę biegunów, rodzaj obciążenia a także sposób wykonywania operacji. W przypadku odbiorników o ogromnej mocy ważne są warunki załączania i wyłączania, ponieważ obciążenie występujące w tych momentach może różnić się od wartości obserwowanej w trakcie normalnej pracy. Z praktycznego punktu widzenia znaczenie ma także konstrukcja rozdzielnicy. Aparat może mieć prawidłowe parametry elektryczne, niemniej jednak jego montaż będzie utrudniony przez brak miejsca, niewłaściwy sposób mocowania lub ograniczony dostęp do elementów sterujących.
W instalacjach, w których trzeba przemieniać źródło zasilania, stosowane są przełączniki Szr. Ich praca jest związana z układem, który daje możliwość przejście z jednego źródła na drugie w zgodzie z przyjętym sposobem działania. W współzależności od rozwiązania przełączenie może odbywać się ręcznie lub być częścią automatycznego procesu sterowania. W trakcie projektowania należy z uwagą ustalić, jakie źródła mają zostać ze sobą połączone i jakie odbiorniki będą zasilane po zmianie położenia aparatu. Ważne jest również określenie, czy w danym układzie wymagane jest rozłączenie jednego źródła przed załączeniem drugiego. Takie kwestie mają bezpośredni wpływ na konstrukcję całego systemu. W praktyce błędne założenia na początku prac mogą w przyszłości oznaczać konieczność zmiany połączeń, zabezpieczeń lub elementów sterowania. Dlatego parametry przełącznika powinny być analizowane razem ze schematem instalacji, a nie jako oddzielna cecha pojedynczego urządzenia.
Automatyczna zmiana źródła zasilania wiąże się z kolei z zastosowaniem rozwiązań określanych jako przełączniki Ats. W takim układzie aparat przełączający współpracuje z szczegółami kontrolującymi przystępność poszczególnych źródeł. Znaczenie ma więc nie tylko sama część wykonawcza, niemniej jednak też sposób przekazywania sygnałów, ustawienia sterownika oraz reakcja systemu na zanik lub pojawienie się napięcia. W dokumentacji technicznej warto zwrócić uwagę na dopuszczalny sposób pracy a także warunki, w których urządzenie może wykonywać kolejne operacje. Szczególnego znaczenia nabiera to przy częstych zmianach stanu, ponieważ liczba cykli przełączeń może być jednym z ograniczeń danego rozwiązania. Warto również rozróżnić czas wykrycia problemu z zasilaniem od czasu samego przełączenia. Są to dwa różnorakie etapy procesu, zależne od zastosowanego sterowania i konstrukcji instalacji. Takie rozdzielenie ułatwia późniejszą ocenę działania układu i pozwala właściwie interpretować jego parametry.
Wśród aparatów wykorzystanych do różnorakich konfiguracji obwodów spotykane są też przełączniki Telergon. Przy analizie konkretnego modelu należy zwrócić uwagę na jego budowę, liczbę torów oraz sposób realizacji połączeń. W praktyce istotne okazują się też takie najmniejsze elementy jak położenia przełącznika, sposób obsługi oraz możliwość współpracy z dodatkowymi detalami instalacji. Nie każdy aparat o podobnym wyglądzie może zostać zastosowany w dowolnym obwodzie. Różnice mogą dotyczyć między innymi wartości prądu, liczby biegunów czy rodzaju przewidzianego obciążenia. Podczas podmiany istniejącego detalu w szczególności ważne jest sprawdzenie schematu połączeń, ponieważ samo implementację wymiarów mechanicznych nie znaczy zgodności elektrycznej. Warto także uwzględnić sposób prowadzenia przewodów i miejsce na wykonanie połączeń. Przy bardziej rozbudowanych instalacjach wręcz niewielka różnica w sposobie działania przełącznika może wymagać wykorzystania innego schematu montażowego lub dodatkowych elementów sterujących.
Zobacz więcej: przełączniki Telergon.